De World Health Organization hanteert een aantal algemene principes om aan de slag te gaan met maatschappelijke doelen. Deze zijn heel goed toepasbaar op maatschappelijk verantwoord werkgeven (MVW).
Deze beginselen zijn:
• the legal thing to do (wat er moet minimaal gebeuren?)
• the right thing to do (wat zou het beste zijn voor de maatschappij?)
• en vooral: the smart thing to do (wat past er het best bij de business?)
Legal thing to do
Er is al de nodige wetgeving van kracht die werkgevers aanzet of zelfs verplicht tot maatregelen nemen van sociaal-maatschappelijke aard. Denk hierbij aan het voorkomen van grensoverschrijdend gedrag. Maar er komt langzaam maar zeker meer wet- en regelgeving af die als doel heeft om een positieve, maatschappelijke impact af te dwingen – een politieke wind die al geruime tijd waait in Europa en Nederland. Voorbeelden zijn de verplichte CO2-rapportage, de EU-richtlijn Loontransparantie (gelijke beloning m/v) die 1 januari 2027 in Nederlandse wetgeving dient omgezet te zijn, en de EU-richtlijn Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). Weliswaar hebben op dit moment met dit laatste alleen nog grote organisaties te maken, maar op de wat langere termijn zal ieder bedrijf aan de CSRD moeten voldoen. De duurzaamheidrapportage gaat namelijk uit van ketenverantwoordelijkheid, dus ook bijvoorbeeld toeleveranciers moeten transparant zijn over hun werkwijzen.
Maatschappelijk verantwoord werkgeven was het thema van het AWVN-jaarcongres 2025.
Ga naar de pagina’s met het verslag en de nabeschouwing van AWVN-jaarcongres 2025.
Door nu al de nodige stappen te zetten, kunnen werkgevers eerder en eenvoudiger voldoen aan de nieuwe wet- en regelgeving als die (ook) op hen van toepassing wordt. Daarnaast is meer werk maken van ‘legal thing to do’ sterk aan te bevelen om in de toekomst ook extra wet- en regelgeving, te voorkomen. Zo is de Richtlijn Loontransparantie in het leven geroepen omdat de wettelijke verplichtingen om mannen en vrouwen gelijk te belonen in de praktijk onvoldoende bleken te worden nageleefd.
Right thing to do
Zonder draagvlak in de samenleving kunnen ondernemingen niet goed functioneren. Dat draagvlak is geen gegeven, zeker niet nu burgers kritischer en mondiger worden en vaker vragen stellen over de maatschappelijke bijdragen die organisaties leveren. Daarom gaan steeds meer organisaties verder dan alleen voldoen aan de eisen die de wetgever stelt. Zij zoeken een nieuwe license to operate – die er veelal op gericht is om zoveel mogelijk maatschappelijke waarde toe te voegen.
Ethisch handelen om een duurzame en positieve omgeving te creëren, staat bij hen hoog in het vaandel. Beslissingen die zij nemen zijn niet alleen winstgevend, maar ook rechtvaardig, toekomstbestendig en mensgericht. Dit betekent bijvoorbeeld werknemers eerlijk behandelen, klanten met respect benaderen en verantwoordelijkheid nemen voor de gevolgen van het eigen handelen op samenleving en milieu. En als bedrijven daar zelf niet actief mee aan de slag gaan, dan dwingt de samenleving hun daar (o.a. via social media) wel toe, met niet zelden onherstelbare imagoschade als gevolg.
Het creëren en toevoegen van sociaal-maatschappelijke waarde is daarmee minstens zo belangrijk als een goed rendement behalen voor aandeelhouders. Een goed imago doet er dus toe.
Smart thing to do
Juist bedrijven die op duurzame waarden en het oplossen van sociaal-maatschappelijke issues focussen vanuit overtuiging, zijn op de langere termijn succesvoller en renderen beter dan organisaties die dat niet doen, zo wijzen tal van onderzoeken uit.
Intrinsiek gemotiveerde werkgevers weten economische en sociale waarden te verbinden in een geïntegreerde bedrijfsstrategie, in een geïntegreerd verdienmodel. Het zijn organisaties die handelen in overeenstemming met hun eigen (morele en maatschappelijke) uitgangspunten, zowel extern als intern. En daarom zijn het organisaties met een hoge ‘gunfactor’: klanten laten hun keuze voor een product of dienst steeds vaker (mede)bepalen door de mate waarin de onderneming waarmee zij zaken doen, zich ook maatschappelijk van hun goede kant laten zien.
Drie redenen om MVW aan de slag te gaan
