Arbeidsrecht
Sinds 1 maart 2025 is er een nieuwe procedure beschikbaar voor – onder meer – arbeidsrechtelijke kwesties: via de regelrechter.
Regelrechter
De regelrechter is een experiment dat drie jaar duurt. Op basis van een evaluatie kijkt de overheid of het wenselijk is om de procedure geheel of gedeeltelijk definitief in de wet te verankeren. Dit experiment komt voort uit pilots van de Nederlandse rechtspraak om procedures makkelijker toegankelijk te maken en zo de toegang tot het recht te vergroten.
Meer informatie over de regeling vindt u op de site van de Rijksoverheid en in Staatsblad 2025, 13
Wilt u meer weten over de procedure via de regelrechter, neem dan contact op met AWVN-advocaten. En mocht een werknemer u met een aanvraag confronteren, dan overleggen we uiteraard graag met u over de kwestie.
Deze procedure bestaat naast de reguliere rechterlijke procedures en biedt een alternatieve manier om geschillen tussen werkgevers en (oud-)werknemers te behandelen. In dit blog leg ik uit wat deze regeling inhoudt, hoe het werkt en welke mogelijke voordelen en aandachtspunten eraan verbonden zijn.
De regelrechter is bedoeld om arbeidsconflicten op een efficiënte en toegankelijke manier te behandelen. De regeling streeft naar een snellere behandeling van zaken en een minder formele aanpak in vergelijking met de reguliere procedures. ‘Het goede gesprek’ tussen de betrokken partijen staat voorop en de rechter faciliteert dit gesprek met het oog op een snelle en gedragen uitkomst.
De regelrechter behandelt vorderingen van (oud-)werknemers op grond van de arbeidsovereenkomst. De hoogte van de vordering is daarbij niet van belang. Ook behandelt de regelrechter buiten het arbeidsrecht om andere geldvorderingen tot een hoofdsom van € 5.000.
De procedure start met een verzoek van de werknemer. Dit gebeurt via een formulier waarop de werknemer zonder formele taal kan uitleggen wat het probleem is dat iemand aan de regelrechter wil voorleggen. Als het formulier niet compleet is, krijgt de aanvrager een termijn om de informatie aan te vullen. De procedure is voor de gedaagde partij – vaak de (oud-)werkgever – niet vrijblijvend. De gedaagde partij kan via een formulier verweer voeren. Dan komt er een mondelinge behandeling waarbij de zaak besproken en – zo mogelijk – opgelost wordt.
De zaken worden op informele wijze behandeld, en meestal is er slechts één zitting nodig om tot een uitspraak te komen. Dit maakt het proces overzichtelijk en compact. Overigens is dit ook bij de meeste traditionele procedures het geval – of het nu om een ontbindingszaak gaat of om een zogeheten bodemprocedure.
Mogelijke voordelen voor werkgevers en aandachtspunten
De regelrechter kan werkgevers een aantal voordelen bieden, zoals:
• efficiëntie: zaken worden sneller afgehandeld. De korte doorlooptijd leidt mogelijk tot minder tijdsdruk voor de organisatie
• (iets) lagere kosten: de informele aard van de procedure kan bijdragen aan een reductie van de kosten. Hoewel die van deze procedure op zich gelijk zijn aan die van een reguliere procedure bij de kantonrechter, zijn er geen deurwaarderskosten voor de procedure. Het inschakelen van een advocaat is niet verplicht.
Er zijn ook een aantal aandachtspunten:
• de procedure is voor de werkgever niet vrijblijvend; start de werknemer dit op, dan moet de werkgever meewerken
• de procedure is op dit moment nog niet bij alle rechtbanken mogelijk, maar alleen bij de rechtbanken in Den Haag, Overijssel, Rotterdam en Zeeland-West-Brabant
• de mogelijkheden om een onderwerp flink uit te diepen en bewijs te leveren zijn beperkter
• de procedure is gericht op een snelle, duurzame oplossing en niet zozeer op een principiële uitspraak (en soms is die wel gewenst)
• de procedure lijkt zich vooral te richten op arbeidsmigranten die een vordering menen te hebben op grond van de arbeidsovereenkomst, maar ook op beperkte geldvorderingen, huurkwesties en dergelijke
• het is voor de partij die het niet eens is met de uitspraak, mogelijk om in hoger beroep te gaan; hiermee blijft er ruimte voor een zorgvuldige en uitgebreide behandeling als dat nodig is
• het inschakelen van een advocaat is vaak wel aan te raden: inzicht hebben in je juridische positie is immers cruciaal om de juiste aanpak te bepalen.
Per geval afwegen
De regelrechter biedt werknemers een aanvullende optie om geschillen in arbeidsrechtelijke zaken te laten behandelen. Het is een procedure die efficiëntie en toegankelijkheid centraal stelt en kan worden ingezet als alternatief voor de reguliere rechterlijke weg.
Vooralsnog ben ik niet direct voorstander van deze procedure. Er zijn andere mogelijkheden die kunnen worden ingezet en ook heel goed kunnen werken, zoals intern het goede gesprek voeren, een alternatieve manier van geschillenbeslechting door middel van mediation of een traditionele procedure. Rechters passen tijdens traditionele procedures ook vaak interventies toe om te kijken of partijen op de een of andere manier tot elkaar kunnen worden gebracht en de angel uit het conflict te halen. Bovendien kan een uitkomst van een individuele zaak precedentwerking hebben en een groter effect binnen een onderneming of bedrijfstak. Hoe dan ook, als u met een dergelijke procedure wordt geconfronteerd, zorg dan dat u snel advies inwint en tijdig reageert.
Op dit moment is binnen ons team nog niet bekend hoe de eerste ervaringen zijn met deze procedure. Mocht u hiermee een positieve of negatieve ervaring opdoen, dan horen wij dat graag.
