Home / Nieuws / Werknemers werken vaak ongezond en onveilig
woensdag 25 april 2018

Werknemers werken vaak ongezond en onveilig

Op 17 april heeft staatssecretaris Van Ark van Sociale Zaken en Werkgelegenheid het rapport van de Inspectie SZW over de Staat van de arbeidsveiligheid aan de Tweede Kamer gestuurd. Door de Inspectie wordt aangegeven dat het aantal arbeidsongevallen en beroepsziekten de komende jaren omlaag moet. 

Dit is belangrijk omdat in 2016 naar schatting bijna 11% (rond de 700.000) van de werknemers kampt met een beroepsziekte en het aantal door de Inspectie gestarte ongevalsonderzoeken in 2017 met 7% is gestegen naar ruim 2.500. In het rapport wordt de ontwikkeling van beroepsziekten en arbeidsongevallen aangegeven. Verder wordt ook gekeken naar Arbozorg en veiligheidscultuur.

Blinde vlek
Volgens de Inspectie vormen beroepsziekten nog teveel een blinde vlek; de aandacht ervoor moet omhoog. Jaarlijks overlijden circa 4.100 mensen als gevolg van een beroepsziekte. Bijna 80% van die 4.100 slachtoffers is dan al gepensioneerd. Veel beroepsziekten komen namelijk pas na lange tijd aan het licht. Het aantal werknemers dat als gevolg van hun werk ziek wordt, bedraagt in 2016 rond de 210.000 werknemers.

Veelvoorkomende beroepsziekten
De sectoren zorg, industrie, bouw, handel en zakelijke dienstverlening zijn verantwoordelijk voor twee derde van alle jaarlijkse nieuwe beroepsziekten. De meest voorkomende beroepsziekten zijn aandoeningen aan het houding- en bewegingsapparaat en psychische aandoeningen. Burn-outklachten, depressie, rugaandoeningen en klachten aan knie, arm, nek en schouder, springen eruit.
De beroepsziekten met dodelijke afloop zijn kanker (2.700), hart- en vaatziekten (780) en ademhalingswegen (640). Vele dodelijke slachtoffers worden veroorzaakt door blootstelling aan gevaarlijke stoffen; voor het overgrote deel door asbest, lasrook en kwartstof.

Meldingsplicht
Arbeidsongevallen die hebben geleid tot de dood, blijvend letsel of ziekenhuisopname moeten verplicht worden gemeld bij de Inspectie. Dit geldt niet voor een uitsluitend poliklinische behandeling in het ziekenhuis. De Inspectie onderzoekt de gemelde arbeidsongevallen. Jaarlijks vallen er circa vijftig tot zeventig dodelijke slachtoffers als gevolg van een arbeidsongeval. Het aantal ongevalsmeldingen dat in 2017 bij de Inspectie is binnengekomen, is met 12% toegenomen ten opzichte van 2016 (van 3.785 naar 4.225). Van deze meldingen is 35% niet nader onderzocht, omdat het niet ging om meldingsplichtige ongevallen. In 2017 is een onderzoek ingesteld naar 2.536 ernstige arbeidsongevallen. Dit is een toename van 7% ten opzichte van 2016. In 2017 ging het om vijftig dodelijke slachtoffers.

Risico-inventarisatie en -evaluatie
Wanneer bedrijven de verplichting van een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) adequaat vervullen, dan kan dat, zo blijkt uit analyse van de Inspectie, een eerste stap zijn naar een betere veiligheidscultuur. Naar het oordeel van de Inspectie heeft slechts 27% van de bedrijven een RI&E waarin alle belangrijke risico’s zijn geïnventariseerd. Daar werkt 60% van alle werknemers; 40% van de werknemers werkt dus bij bedrijven zonder een RI&E. De naleving van arbozorgverplichtingen is over de hele linie veel lager bij bedrijven met minder dan tien werknemers. Tegelijkertijd is het aantal ernstige ongevallen bij deze bedrijven verhoudingsgewijs veel hoger dan bij middelgrote en grote bedrijven.