Een ongeluk zit in een klein hoekje

In dit weblog informeren de advocaten en juristen van AWVN u geregeld over de meest actuele arbeidsrechtelijke ontwikkelingen.

blog-352.pngDe werkgever heeft een zorgplicht ten aanzien van de veiligheid van de werknemer tijdens het werk. Dat betekent dat hij moet zorgen dat zijn werknemers hun werk veilig kunnen doen. Zo moet de werkgever zorgen dat de werkplek en het materiaal waarmee werknemers werken in orde zijn. Bovendien moet hij voor goede instructies zorgen om te voorkomen dat een werknemer tijdens zijn werkzaamheden schade lijdt. Overkomt Mathiesuitsnede.pngde werknemer iets tijdens het werk waardoor hij schade lijdt, dan is de  werkgever hiervoor aansprakelijk tenzij hij aan kan tonen dat hij zijn zorgplicht is nagekomen of dat de schade is veroorzaakt door opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer. In de praktijk blijkt dat werkgevers soms te snel denken dat het gedrag van de werknemer moet worden gezien als bewuste roekeloosheid. Maar uit de jurisprudentie blijkt dat rechters op dit punt veel terughoudender zijn. Dit blijkt ook weer uit een onlangs gepubliceerde uitspraak van gerechtshof Den Haag.  
Jan Mathies, adviseur Juridische zaken AWVN, 15 december 

Werknemer, een meewerkend uitvoerder, ziet dat een minder ervaren collega op een onveilige manier staat te zagen: de zaagmachine staat omhoog en hij gebruikt geen geleider. Werknemer denkt dat hij met zijn ervaring het werk veiliger kan uitvoeren. Hij laat het zaagblad zakken, maar gebruikt geen geleider. Vervolgens gaat het mis en raakt de zaag een van zijn vingers. Werknemer stelt zijn werkgever aansprakelijk voor de schade die hij lijdt door het ongeluk.

Maar wie is aansprakelijk?
De werkgever vindt dat het ongeluk te wijten is aan bewust roekeloos gedrag van de werknemer. Hij had het werk stil moeten leggen toen hij zag dat de situatie onveilig was, in plaats van het werk over te nemen. De kantonrechter gaat hier niet in mee, en in hoger beroep wijst ook het Hof dit argument van de hand.

Wanneer is sprake van bewust roekeloos handelen?
Het Hof geeft aan dat in de jurisprudentie is aangegeven dat van bewust roekeloos handelen van een werknemer pas sprake is, als hij zich tijdens het verrichten van zijn handelen daadwerkelijk bewust is geweest van het roekeloos karakter van zijn handelen. Hij moet zich op dat moment ook bewust zijn van de aanmerkelijke kans op een ongeluk. Daar is in dit geval geen sprake van.
Werkgever had ervoor moeten zorgen dat de zaagmachine was voorzien van de vereiste beschermingsmiddelen en had zijn personeel moeten verbieden om de machines zonder die beschermingsmiddelen te gebruiken.  Van een verbod om zonder deze beschermingsmiddelen te werken was echter geen sprake.
Uit het rapport van de Arbeidsinspectie blijkt dat de beschermingsmiddelen niet aanwezig waren op de werkplek, maar dat zelfs niet bekend was waar ze zich zouden kunnen bevinden. De werknemer kon daarom niet op een veiligere manier zagen. Dat hij gezien zijn ervaring dacht de klus zonder de beschermingsmiddelen voldoende veilig te kunnen verrichten, betekent niet dat dat hij roekeloos heeft gehandeld. Bovendien heeft hij het werk wel degelijk op een andere, en in zijn ogen veiligere, manier uitgevoerd. Het Hof vindt dat de werkgever daarom aansprakelijk is voor de schade van werknemer.

ECLI:NL:GHDHA:2016:2030 - document uitspraak (pdf)